جدید ترین دور مذاکرات آمریکا ورژیم ولایت فقیه بعد از ۲۱ ساعت بدون نتیجه پایان یافت - شقوق متصور برای ادامه مذاکراه ،چه سناریوهایی وجود دارد
جی دی ونس محل مذاکره در پاکستان را ترک کرد. آقای ونس صبح یکشنبه به وقت اسلامآباد در یک کنفرانس خبری کوتاه به خبرنگاران گفت که واشنگتن با رژیم ایران به توافق نرسیده است و هیأت آمریکایی به آمریکا باز میگردد.
آقای ونس افزود: «ما اکنون ۲۱ ساعت است که در حال مذاکره هستیم و گفتگوهای مفصل و اساسی زیادی با طرف ایرانی داشتهایم. این بخشِ خوب ماجرا است. اما خبر بد این است که به توافق نرسیدهایم، و من فکر میکنم این خبر برای رژیم ایران بسیار بدتر است تا برای ایالات متحده بد باشد».
جیدی ونس گفت: ما خطوط قرمز خود را کاملاً روشن کردیم؛ آنچه حاضر به انعطاف هستیم و آنچه نیستیم
اما ایران ترجیح داد شرایط ما را نپذیرد. ما در حسننیت مذاکره کردیم پیشنهاد نهایی و بهترین ما، روی میز است. باید ببینیم ایران آن را میپذیرد یا خیر. سؤال اصلی این است: آیا ایران تعهد اساسی به عدم توسعه سلاح هستهیی در بلندمدت دارد؟ما این را ندیدهایم و امیدواریم در آینده ببینیم
جی دی ونس افزود: دهها بار با ترامپ تماس گرفتیم. او گفت در حسننیت پیش بروید و بهترین تلاش را بکنید ما این کار را کردیم، اما پیشرفتی حاصل نشد. ما انعطافپذیر بودیم
از طرف دیگر بقایی سخنگوی وزارتخارجهٔ رژیم ایران گفت: در مورد موضوعاتی به تفاهم رسیدیم اما در مورد دو سه موضوع خیر. در مورد دو سه موضوع مهم خب دیدگاهها فاصله داشت و نهایتاً منجر به توافق نشد بقایی افزود: ارتباط با پاکستان ادامه خواهد یافت
شقوق متصور برای ادامه مذاکره ، چه سناریوهایی ممکن است اتفاق بیفتد
آتشبس آمریکا با ایران: مرحله بعد چیست؟ یک دیپلمات سابق ۳ سناریوی احتمالی را شرح میدهد
پرزیدنت دونالد ترامپ در ۷ آوریل ۲۰۲۶، پس از بیش از یک ماه جنگ که با حملات ایالات متحده و اسرائیل علیه رهبری نظامی ایران، تلافیجویی ایران علیه زیرساختهای نفتی منطقه و یک بحران جهانی انرژی همراه بود، برقراری آتشبس بین ایالات متحده و ایران را اعلام کرد.
من به عنوان یک دیپلمات سابق ایالات متحده، دریافتهام که طرفهای درگیر به سه روش به آتشبس میرسند:
سناریوی اول زمانی رخ میدهد که یکی از طرفین از جنگ خسته شده و درخواست صلح میکند؛ مشابه اقدامی که سازمان شبهنظامی فلسطینی، حماس، در اواخر ۲۰۲۳ و اوایل ۲۰۲۴ برای آتشبس با اسرائیل انجام داد. اما این استراتژی ضعف را به طرف مقابل نشان میدهد و بنابراین به ندرت نتیجه میدهد. اسرائیل حماس را نادیده گرفت و جنگ در غزه را تا اکتبر ۲۰۲۵ ادامه داد.
دومین راه دستیابی به آتشبس زمانی است که یک کشور ثالث قدرتمند به دلیل خطراتی که صلح جهانی و ثبات منطقهای را تهدید میکند، بر توقف درگیری دو طرف اصرار ورزد. در عصر مدرن، ایالات متحده چندین بار در خاورمیانه با استفاده از نفوذ خود بر بازیگران کلیدی مانند اسرائیل و مصر این کار را انجام داده است. اما در جنگ ایران، هیچ کشوری در موقعیتی نیست که بتواند چنین نقشی ایفا کند.
آتشبس کنونی آمریکا و ایران نمونه خوبی از روش سوم برای توقف درگیریهاست. هر دو کشور از هزینهها و خطرات مداوم جنگ خسته شده بودند و سیگنالهایی در این باره ارسال کردند. پاکستان که شایسته ستایش برای ورود به این موضوع است، این سیگنالها را دریافت و پیشنهاد میانجیگری داد. دستکم برای دو هفته (با فرض پایداری آتشبس)، ایالات متحده، ایران و اسرائیل میتوانند زخمهای خود را التیام بخشند و در حالی که روی شمول یا عدم شمول درگیری اسرائیل و حزبالله در این توافق کار میکنند، گامهای بعدی خود را بررسی کنند.
جنگ آمریکا و اسرائیل با ایران
چرا ایالات متحده و ایران برای آتشبس آماده بودند؟ برای ایالات متحده و اسرائیل، جنگ طبق برنامه پیش نرفت. تغییر رژیم واقعی در ایران رخ نداد و قیام مردمی شکل نگرفت. ایران تنگه هرمز — کانال دریایی حیاتی بین خلیج فارس و دریای عمان — را بست و توانایی خود را برای سرنگونی هواپیماهای جنگی و حمله به همسایگانش از جمله اسرائیل، عربستان سعودی، امارات و کویت حفظ کرد.
برای ایران، این جنگ به قیمت جان هزاران شهروند و دهها تن از رهبرانش تمام شده است. همچنین زیرساختهای کلیدی ویران شده و پتانسیل بدتر شدن شرایط نیز وجود داشت.
مطالبات کلیدی آتشبس
وضعیت کنونی اینگونه است. حالا جنگ به کدام سو میتواند برود؟- چه سناریوهایی متصور است
۱. سناریوی اول: آتشبس تنها دو هفته دوام بیاورد، در تمام مدت متزلزل باشد — همانطور که در بمباران لبنان توسط اسرائیل پس از اعلام آتشبس دیده شد — و جنگ دوباره از سر گرفته شود. دنیا پیش از این طعم آن را با تأثیر بر اقتصاد جهانی و هزینههای سرسامآور نظامی برای آمریکا چشیده است.
۲. سناریوی دوم: آتشبس به صورت رسمی یا دوفاکتو (عملی) تمدید شود؛ به این صورت که حملات آمریکا و پرتابهای موشکی یا پهپادی ایران به حداقل برسد یا صفر شود. این سناریو کاملاً محتمل است.
۳. سناریوی سوم (بهترین نتیجه): دو طرف بتوانند از این دو هفته و تمدیدهای احتمالی آن برای حل و فصل نقاط کلیدی یک توافق صلح استفاده کنند.
این توافق شامل چه مواردی خواهد بود؟ دو مطالبه اصلی آمریکا و اسرائیل این است که ایران توسعه سلاحهای هستهای را رها کند و حمایت از حماس و حزبالله (شبهنظامیان شیعه با نفوذ گسترده در لبنان) را متوقف سازد.
در این مقطع، معتقدم ایرانیها باید درک کنند که سلاح هستهای بهترین بازدارندگی آنها نیست و تلاش برای دستیابی به آن تنها به انزوایشان منجر شده است. بازدارندگی واقعی آنها توانایی بستن تنگه هرمز و قطع ۲۰ درصد از انرژی جهان است که برای آن تنها به پهپاد و قایقهای تندرو نیاز دارند. حمایت ایران از حزبالله نیز برای آنها یک بار اضافی است.
حملات موشکی ایران در طول این جنگ روشن ساخت که آنها در صورت داشتن سلاح هستهای، توانایی شلیک آن را دارند. حملات پهپادی و موشکی آنها به همسایگان مسلمانشان از جمله قطر و عربستان سعودی، تنها در حال ایجاد دشمنان جدید است.
اما ایرانیها در مقابل چه میخواهند؟ نخست و مهمتر از همه، پایان دادن به حملات سایر کشورها برای سرنگونی رژیمشان. دوم، که به همان اندازه مهم است، لغو دائمی تحریمها؛ به شرطی که آنها به حمایت از گروههای تروریستی پایان دهند و اورانیوم خود را تسلیم کنند. متأسفانه چنین توافقی هیچ سودی برای گروههای حامی حقوق بشر در ایران نخواهد داشت.
فقدان اعتماد
برای دوام آتشبس، تمام طرفها باید متعهد به کار روی جزئیات باشند. پاکستان باید به عنوان یک میانجی صادق در مسیر باقی بماند. دولتهای درگیر نیز باید بتوانند مردم خود را متقاعد کنند که چنین توافقی قابل قبول است.
آیا غیرممکن به نظر میرسد؟ این کار بارها در تاریخ انجام شده است (مثلاً در ایرلند شمالی یا بین اسرائیل و مصر). عنصر کلیدی این است که هر دو طرف از ازسرگیری جنگ بیش از پیامدهای یک صلح مبتنی بر سازش بترسند.
مشکل بزرگ، فقدان اعتماد در هر دو طرف است. ایالات متحده پیش از این شاهد نقض عهد ایران بوده است. اسرائیل از حملات حماس در سال ۲۰۲۳ دچار تروما شده است. و ایران نیز نمیتواند با سیگنالهای دائماً در حال تغییر ترامپ و بمباران کشور همزمان با مذاکره کنار بیاید.
اما اگر آتشبس حفظ شود و مذاکرات موفقیتآمیز باشد، جهان میتواند شاهد ایرانی باشد که دستکم دیگر تهدیدی برای همسایگانش نیست و ایران نیز خود را در حال بازگشت به اقتصاد جهانی خواهد دید که به شدت به آن نیاز دارد. اگر این روند شکست بخورد، دوباره به وضعیتی بازمیگردیم که آمریکا و اسرائیل مهمات به سختی جایگزینشونده را بر سر ایران میبارند و ایران با حملات پهپادی و موشکی به دوازده کشور، اقتصاد جهانی را در هم میکوبد.
🟢 # مرگ_بر_خامنهای
🍏# مجاهدین_خلق ایران # کانونهای شورشی
🌳 # مریم رجوی #ایران
